Evinizdeki elektrik panosunda, diğer sigortalardan biraz daha geniş, üzerinde genelde T veya Test yazan bir düğme bulunan bir cihaz var mı? Varsa o kaçak akım rölesidir ve muhtemelen evinizdeki en önemli güvenlik cihazıdır. Yoksa, bu yazıyı sonuna kadar okumanızı öneririz.
Normal Sigorta Sizi Korumaz
Yaygın bir yanılgı var: birçok kişi sigortanın kendilerini elektrik çarpmasına karşı koruduğunu sanıyor. Korumuyor.
Normal sigorta kabloyu korur, insanı değil. Görevi, hattan geçen akım kablonun taşıyabileceğinin üzerine çıktığında devreyi kesmektir. Böylece kablo ısınıp yangın çıkarmaz. Tipik bir ev sigortası 16 amper civarında atar.
Peki insan bedeninden geçen ne kadar akım öldürücüdür? Yaklaşık 0,03 amper. Yani 30 miliamper. Bir insanın kalbini durdurmaya yetecek akım, sigortanın atma eşiğinin yüzde biri bile değildir. Siz elektriğe çarpılırken sigorta hiçbir şey olmuyormuş gibi devreyi açık tutar; çünkü onun için 0,03 amper hiçbir şeydir.
İşte kaçak akım rölesi tam bu boşluğu doldurur.
Kaçak Akım Rölesi Nasıl Çalışır?
Mantığı aslında çok basit ve zarif. Röle, hatta giren akımla geri dönen akımı sürekli karşılaştırır. Normalde bu ikisi eşittir: ne kadar elektrik gittiyse o kadarı geri döner.
Ama elektrik bir yerden kaçıyorsa, geri dönen akım gidenden az olur. Aradaki fark bir yere gitmiştir. O bir yer, ıslak zeminde duran bir insanın bedeni olabilir. Röle bu farkı fark ettiği anda, tipik olarak 30 miliamper eşiğinde ve saniyenin yaklaşık otuzda birinde devreyi keser. Bu hız, akımın kalbi durduramadan kesilmesi için yeterlidir.
Bu yüzden bu cihaza halk arasında hayat koruma rölesi de denir. Adı abartı değil, tam olarak yaptığı iş budur.
Evinizde Var mı, Nasıl Anlarsınız?
Panonuzu açın ve şuna bakın:
- Diğer sigortalardan belirgin şekilde daha geniş, genelde iki veya dört sigorta genişliğinde bir cihaz var mı?
- Üzerinde T, Test veya Test Ediniz yazan küçük bir düğme var mı?
- Genelde panonun girişinde, diğer sigortalardan önce konumlanmıştır.
Bu tarife uyan bir cihaz yoksa, evinizde kaçak akım koruması yok demektir. Türkiye'de kaçak akım rölesi yıllardır zorunlu olsa da, özellikle 2000 öncesi yapılmış ve hiç tesisat yenilemesi görmemiş binalarda hâlâ çok sayıda ev bu korumadan yoksun.
Ayda Bir Yapmanız Gereken 10 Saniyelik Test
Kaçak akım rölesi mekanik bir cihazdır ve yıllarca hiç devreye girmezse mekanizması tutukluk yapabilir. Yani orada durması, çalışıyor olduğu anlamına gelmez. Bunu test etmek son derece kolay:
- Rölenin üzerindeki T veya Test düğmesine basın.
- Röle hemen atmalı ve evin elektriği kesilmeli.
- Kolu tekrar kaldırın, elektrik geri gelir.
Düğmeye bastığınızda röle atmıyorsa, o cihaz sizi korumuyor demektir. Orada durur, görüntüsü verir ama işlevi yoktur. Bu durumda vakit kaybetmeden değiştirilmesi gerekir.
Bu testi ayda bir yapmanız öneriliyor. Yılda bir kez bile yapsanız, hiç yapmamaktan çok daha iyi.
Rölem Sürekli Atıyor, Sökebilir miyim?
Hayır. Bu, karşılaştığımız en tehlikeli taleplerden biri.
Kaçak akım rölesi durduk yere atmaz. Atıyorsa gerçekten bir kaçak vardır ve o kaçak bir gün bir insanın üzerinden geçebilir. Röleyi devre dışı bırakmak, yangın alarmı öttüğü için pilini çıkarmaya benzer. Yangın devam eder, sadece siz haberdar olmazsınız.
Röle sık atıyorsa sebebini bulmak gerekir. En sık sebepler nemli ortamdaki priz, su almış bir cihaz, yalıtımı bozulmuş kablo veya arızalı şofben olur. Bunlar tespit edilebilir ve çözülebilir sorunlardır.
Topraklama Olmadan Röle Tek Başına Yeterli mi?
Kaçak akım rölesi ve topraklama birbirini tamamlar, biri diğerinin yerini tutmaz.
Topraklama, cihaz gövdesine kaçan elektriğe insan yerine tercih edeceği kolay bir yol sunar. Kaçak akım rölesi ise o kaçağı fark edip devreyi keser. İkisi birlikte çalıştığında koruma çok güçlüdür. Evinizde priz topraklaması yoksa bu ayrıca ele alınması gereken bir eksiktir.
Eskişehir'de Kaçak Akım Rölesi Montajı
Evinizde kaçak akım rölesi yoksa veya test ettiğinizde atmıyorsa, bunu erteleyecek bir iş olarak görmeyin. Montajı yarım günlük bir iştir ve karşılığında ailenizin elektrik çarpmasına karşı korunmasını alırsınız.
Elektrikçi Eskişehir olarak Odunpazarı ve Tepebaşı'nda 7/24, diğer ilçelerde randevulu hizmet veriyoruz. Pano montajı ve kaçak akım rölesi işleriniz için arayın: 0546 587 66 52.
İlgili yazı: Sigorta Neden Sürekli Atıyor?
