Sigortanız sürekli atıyorsa önce şunu bilin: sigorta bozulduğu için atmıyor. Tam tersine, görevini yaptığı için atıyor. Sigorta bir koruma cihazıdır ve attığı her seferde tesisatınızda ya da bir cihazınızda bir sorun olduğunu söyler. Yani sigorta atması bir arıza değil, bir uyarıdır.
Bu yazıda sigortanın en sık hangi sebeplerle attığını, hangi cihazın suçlu olduğunu evde nasıl bulabileceğinizi ve hangi durumda kesinlikle elektrikçi çağırmanız gerektiğini anlatıyoruz.
Önce En Önemli Uyarı: Asla Daha Büyük Sigorta Takmayın
Sigorta atmasından bıkıp yerine daha yüksek amperli bir sigorta takmak, karşılaştığımız en tehlikeli ve maalesef en yaygın hatadır. Bu, sorunu çözmez; sadece uyarıyı susturur.
Mantığı şöyle düşünün: sigorta, o hattaki kablonun taşıyabileceği akıma göre seçilir. 16 amperlik bir sigortanın arkasında 16 amperi kaldıracak kalınlıkta bir kablo vardır. Siz oraya 32 amperlik sigorta taktığınızda kablo yine 16 amperliktir ama artık onu koruyan bir şey kalmamıştır. Kablo aşırı akımda ısınır, yalıtımı erir ve duvarın içinde yangın başlar. Sigorta atmayı bırakmıştır, çünkü artık evinizi koruyan bir şey yoktur.
Sigorta sık atıyorsa yapılacak şey sigortayı büyütmek değil, neden attığını bulmaktır.
1. Aşırı Yük: Hattaki Cihazlar Kapasiteyi Aşıyor
En yaygın sebep budur. Aynı hat üzerinde çok fazla veya çok güçlü cihaz aynı anda çalışıyordur. Klasik senaryo: mutfakta fırın çalışırken bulaşık makinesi devreye girer, bir de su ısıtıcısını çalıştırırsınız ve sigorta atar.
Isı üreten cihazlar en çok akım çekenlerdir: elektrikli ısıtıcı, su ısıtıcısı, fırın, ütü, saç kurutma makinesi, şofben. Bunlardan ikisini aynı prizde veya aynı hatta çalıştırmak çoğu tesisat için fazladır.
Belirtisi: Sigorta hep aynı cihazları birlikte çalıştırdığınızda atar, tek tek çalıştırdığınızda sorun çıkmaz.
Çözümü: Kısa vadede cihazları aynı anda çalıştırmamak işe yarar. Kalıcı çözüm, yüksek güçlü cihazlara ayrı hat çekilmesidir. Özellikle fırın, şofben ve klima gibi cihazların kendi hattı olmalıdır.
2. Kısa Devre: İki Kablo Birbirine Değiyor
Faz ve nötr kabloları doğrudan temas ettiğinde çok yüksek bir akım akar ve sigorta anında atar. Kısa devre genelde ani ve serttir; bazen çat diye bir ses, kıvılcım veya yanık kokusu eşlik eder.
Sebebi bir prizin içindeki gevşemiş kablo, ezilmiş bir uzatma kablosu, delinmiş bir duvar kablosu veya arızalı bir cihazın içi olabilir.
Belirtisi: Sigorta hemen atar, kaldırmaya çalıştığınızda tekrar atar. Yanık kokusu veya kararmış priz varsa neredeyse kesindir.
Çözümü: Bu iş kendi başınıza çözülecek bir iş değil. Yanık kokusu veya kararma varsa o hattı kullanmayı bırakın ve elektrikçi çağırın.
3. Kaçak Akım: Elektrik Olmaması Gereken Yere Gidiyor
Panonuzda test düğmesi olan bir cihaz varsa, o kaçak akım rölesidir ve atan da o olabilir. Kaçak akım rölesi normal sigortadan farklı çalışır: hatta giren akımla çıkan akımı karşılaştırır. Aradaki fark, elektriğin bir yerden kaçtığı anlamına gelir. O kaçak, bir insanın bedeni üzerinden toprağa gidiyor olabilir. Bu yüzden kaçak akım rölesine hayat koruma rölesi de denir.
En sık sebepleri: nemli ortamdaki bir priz, su almış bir cihaz, yalıtımı bozulmuş bir kablo veya arızalı bir şofben.
Belirtisi: Atan şey normal sigorta değil, üzerinde test düğmesi olan cihazdır. Genelde banyoda veya çamaşır makinesi çalışırken atar. Yağmurlu havalarda artması tipiktir.
Çözümü: Kaçak akım rölesinin atmasını asla önemsiz görmeyin. Bu röle sizi elektrik çarpmasından koruyor demektir. Sebebini mutlaka bulun. Pano ve kaçak akım işlerimiz hakkında detaylı bilgi alabilirsiniz.
4. Arızalı Bir Cihaz
Bazen sorun tesisatta değil, tek bir cihazdadır. İçindeki bir kablo sıyrılmış, motoru sarmış veya rezistansı delinmiş bir cihaz her çalıştığında sigortayı attırır.
Belirtisi: Sigorta hep aynı cihaz devreye girdiğinde atar. Çamaşır makinesi sıkma moduna geçince, buzdolabı motoru çalışınca gibi.
5. Yaşlanmış veya Yorulmuş Sigorta
Otomatik sigortalar sonsuza kadar yaşamaz. Yıllar içinde binlerce kez atıp kalkan bir sigortanın içindeki mekanizma yorulur ve normal yükte bile atmaya başlar. 15-20 yıllık panolarda bu sık görülür.
Belirtisi: Hiçbir şey değişmediği halde eskiden sorun çıkarmayan hat atmaya başlamıştır. Sigortada ısınma veya renk değişimi olabilir.
6. Nem ve Su Teması
Su ve elektrik birlikte olmaz. Balkondaki bir priz, bodrumdaki rutubet, çatıdan sızan su veya banyodaki yoğuşma zamanla tesisata girer. Sigorta özellikle yağmurlu havalarda ve nemli günlerde atıyorsa şüphelenin.
Belirtisi: Atma havaya bağlı. Kuru günlerde sorun yok, yağmurdan sonra başlıyor.
Suçluyu Kendiniz Nasıl Bulursunuz?
Elektrikçi çağırmadan önce yapabileceğiniz basit ve güvenli bir test var. Bu test hangi cihazın sorun çıkardığını daraltmanızı sağlar:
- Atan sigortanın beslediği bölgedeki tüm cihazların fişini prizden çekin.
- Sigortayı kaldırın. Atmıyorsa, sorun tesisatta değil cihazlardan birindedir.
- Cihazları tek tek takın ve aralarında biraz bekleyin. Sigorta hangisinde atarsa suçlu odur.
- Tüm cihazlar çıkarılmışken bile sigorta atıyorsa sorun tesisattadır. Bu noktada durun ve elektrikçi çağırın.
Bu testi yaparken panonun içine elinizi sokmayın, kabloya dokunmayın. Yaptığınız tek şey fiş çekip takmak olsun.
Hangi Durumda Hemen Elektrikçi Çağırmalısınız?
Şu belirtilerden biri varsa erteleme yapmayın:
- Panodan, prizden veya duvardan yanık kokusu geliyorsa
- Priz, anahtar veya pano üzerinde kararma, erime, is izi varsa
- Sigorta kaldırdığınız anda tekrar atıyorsa
- Kaçak akım röleniz atıyorsa
- Prize dokunduğunuzda karıncalanma hissediyorsanız
- Panoda ısınma varsa
Bunların hepsi yangın veya elektrik çarpması riskinin işaretidir ve zaman kaybetmeden müdahale gerektirir.
Eskişehir'de Sigorta ve Pano Sorunlarınız İçin
Sigorta atmasının arkasındaki gerçek sebebi bulmak tahmin işi değil, ölçüm işidir. Elektrikçi Eskişehir olarak Odunpazarı ve Tepebaşı'nda 7/24 acil müdahale, Eskişehir'in diğer ilçelerinde randevulu hizmet veriyoruz. Arıza tespiti ve tesisat onarımı işleriniz için bize ulaşabilirsiniz: 0546 587 66 52.
